Królowa Elisenda, klasztor w Barcelonie i zaskakujące wyniki badań pochówków
1 czerwca 2026, 12:43Barceloński klasztor Santa Maria de Pedralbes świętuje w tym roku siedemsetlecie istnienia. Z tej okazji naukowcy postanowili zajrzeć do wnętrza ośmiu XIV-wiecznych grobowców. To, co tam odkryli wywróciło do góry nogami wiele z tego, co historycy sądzili, że wiedzą o tym miejscu.
Jedne z najstarszych monet wikingów przyniosły zaskakujące informacje
17 czerwca 2026, 11:06W 2018 roku, podczas prac w okolicach Damhus na południe od duńskiego Ribe, odkryto coś wyjątkowego – 266 srebrnych wikińskich monet, które spoczywały w ziemi przez ponad tysiąc lat. Opublikowane właśnie wyniki ich analizy chemicznej i izotopowej rzucają nowe światło na początki wikińskiego systemu monetarnego oraz na zaskakująco dalekie połączenia handlowe wczesnośredniowiecznej Skandynawii.
Świat stracił większość starofrancuskich romansów rycerskich i niemal wszystkie manuskrypty
8 lipca 2026, 11:26Przed czterema laty dowiedzieliśmy się, że świat utracił aż 90% manuskryptów z opowieściami heroicznymi i rycerskimi. To zrodziło naturalne pytanie, ile straciliśmy samych opowieści. Bo w końcu utrata manuskryptu nie oznacza, że zniknęła zapisana w nim opowieść. Ta mogła przetrwać w innych kopiach. Jean-Baptiste Camps, Julien Randon-Furling i Ulysse Godreau z École nationale des chartes poinformowali na łamach PNAS Nexus, że mogliśmy stracić nawet 60 procent średniowiecznych utworów tego gatunku, a spośród samych rękopisów – ponad 95 procent. Taki wynik dał model matematyczny oparty na symulacjach komputerowych i danych o blisko dwóch tysiącach manuskryptów.
I nastała ciemność
13 marca 2008, 15:49Niewykluczone, że ciemne wieki, jak zwykło się nazywać średniowiecze, wcale nie były ciemne tylko w przenośni. Naukowcy sądzą, że w VI wieku naszej ery nastąpił potężny wybuch wulkanu, który spowodował globalne ochłodzenie. To z kolei doprowadziło do wielkiego głodu, konfliktu kulturowego i szeregu innych nieszczęść.
Dawid w niebezpieczeństwie
5 maja 2014, 11:04Jednemu z najbardziej znanych dzieł sztuki, rzeźbie Dawida autorstwa Michała Anioła, grozi katastrofa. Badania przeprowadzone przez naukowców z włoskiej Narodowej Rady Badawczej ujawniły kolejne pęknięcia na kostkach rzeźby, które mogą w przyszłości doprowadzić do jej zawalenia się.
Tysiące czarnych dziur w centrum Drogi Mlecznej
6 kwietnia 2018, 07:26Naukowcy pracujący pod kierunkiem specjalistów z Columbia University odkryli, że wokół Saggitariusa A* (Sgr A*), masywnej czarnej dziury w centrum Drogi Mlecznej, krąży 12 mniejszych czarnych dziur. To pierwszy dowód na prawdziwość pochodzącej sprzed dziesięcioleci hipotezy dotyczącej budowy centrum naszej galaktyki.
Mgławica Kraba wysyła w naszym kierunku najbardziej energetyczne fotony jakie zarejestrowano
2 sierpnia 2019, 10:58Tibet AS-gamma Experiment zarejestrował najbardziej intensywne promieniowanie pochodzące ze źródła astrofizycznego. Energia fotonów pochodzących z Mgławicy Kraba wynosiła ponad 100 teraelektronowoltów (TEV), to około 10-krotnie więcej niże maksymalna energia uzyskiwana w Wielkim Zderzaczu Hadronów.
Staruszek w służbie czynnej cz. 2.
29 kwietnia 2012, 19:09Niezwyciężona przez Brytyjczyków fregata została skierowana do portu, gdzie przechodziła naprawy i konserwację. W 1820 roku wydano rozkaz przygotowania jej do służby na Morzu Śródziemnym i rok później jednostka wyruszyła w kierunku Europy.
Epoka lodowa doprowadziła do dużych zmian w populacji Europy i Azji Wschodniej
29 maja 2021, 12:39Ponad 40 000 lat temu na wschodzie Azji pojawili się pierwsi przedstawiciele naszego gatunku. Przez tysiące lat mieszkali na północnych wyżynach współczesnych Chin, gdzie mogli zetknąć się z innymi gatunkami człowieka. Jednak zniknęli przed końcem ostatniej epoki lodowej
To, co zniszczyło dinozaury, dało nam pomidory?
8 czerwca 2012, 16:11Przed 2 laty Peter Schulte zasugerował, że przyczyną wymierania kredowego, a więc m.in. wyginięcia dinozaurów, były zmiany środowiskowe wywołane uderzeniem planetoidy w Chicxulub. Teraz wydaje się, że zawdzięczamy mu także... smaczne czerwone pomidory.
